İngiltere’deki başvuru ve yerleşim süreçleriniz için uzman danışmanlık hizmeti.
Büyüyen İşletme (Scale-up) Çalışanı Vizesi, modern İngiltere göçmenlik politikasının en dikkat çekici yeniliklerinden biridir. Yüksek büyüme oranına sahip İngiltere şirketlerinin, geleneksel sponsorlukla birlikte gelen ağır bürokrasiye takılmaksızın küresel yetenekleri bünyesine katabilmesi amacıyla Ağustos 2022’de yürürlüğe girmiştir.
Bu rota kurumsal müvekkiller açısından son derece çekicidir. Göçmenlik Becerileri Ücreti’ni (Immigration Skills Charge – ISC) tamamen ortadan kaldırır ve zorunlu sponsorluk yükümlülüklerini yalnızca ilk altı ayla sınırlar; bu da uzun vadeli idari yükü kayda değer ölçüde azaltır.
Bireysel başvuranlar açısından ise Scale-up rotası benzersiz bir esneklik sunar: sponsorlu istihdamın ilk döneminin ardından birey, İngiltere iş piyasasında neredeyse tam bir hareket serbestisine kavuşur. Bu özellik, Scale-up vizesini İngiltere’de “serbest temsilci” (free agent) statüsü tanıyan sayılı vize kategorilerinden biri haline getirmektedir.
İngiltere 2026’ya daha sıkı göçmenlik kontrolleri ve yükseltilmiş maaş eşikleriyle yaklaşırken, Scale-up rotasının bu yeni düzene nasıl oturduğunu doğru kavramak büyük önem taşımaktadır. Bu kapsamlı bilgi notu; uygunluk kurallarını, yasal çerçeveyi, stratejik avantajları ve hem işverenlerin hem de başvuru sahiplerinin bilmesi gereken uyum zorluklarını ele almaktadır.
Av. Dr. Ergül Çeliksoy önderliğindeki hukuki danışmanlık ekibi olarak, hem işverenlere hem de profesyonellere Scale-up rotasını en verimli biçimde kullanmaları konusunda destek sağlamayı hedefliyoruz. Hizmetimiz; uygunluk kontrolünden sponsor yapısının kurulmasına, uzun vadeli yerleşim planlamasından gelecekteki vize geçişlerinin stratejik tasarımına kadar geniş bir yelpazeyi kapsar.
Scale-up vizesi benzersiz bir yapıya sahiptir; çalışanın iznini birbirinden farklı iki aşamaya böler. İşverenin tüm 5 yıl boyunca sorumluluğu üstlendiği Nitelikli Çalışan rotasının aksine, Scale-up rotası bir “fırlatma rampası” işlevi görür.
İlk altı ay boyunca şirket, çalışana sponsor olur. Çalışan, Sponsorluk Sertifikası’nda (CoS) belirtilen rolde, sponsor işveren için çalışmakla yükümlüdür. Bu süre boyunca işveren; devamsızlık bildirimi gibi standart sponsor sorumluluklarına tabidir.
Benzersiz Avantaj: Sponsorsuz “Serbest Temsilci” Statüsü
Altı ayın ardından hukuki ilişki köklü biçimde değişir. Çalışanın artık sponsorluğa ihtiyacı yoktur. İngiltere iş piyasasında neredeyse tam erişime sahip bir “serbest temsilci” konumuna geçer. Aynı şirket için çalışmaya devam edebilir, farklı bir işverene geçebilir veya vizesini güncellemeye ya da İçişleri Bakanlığı’nı bilgilendirmeye gerek kalmadan serbest meslek faaliyeti yürütebilir.
İşverenler açısından bu yapı uzun vadeli idari sorumluluğu belirgin biçimde hafifletir. Çalışanlar açısından ise hem güvenlik hem de esneklik sağlar.
Bir Scale-up çalışanını işe alabilmek için şirketin özel bir Scale-up Sponsor Lisansı’na sahip olması gerekir. Bu lisansı edinmek, standart bir Nitelikli Çalışan lisansından daha zorludur; çünkü sponsorluk yalnızca ticari varlık ispatına değil, katı büyüme ölçütlerine dayanmaktadır.
Şirketlerin büyük çoğunluğu, İçişleri Bakanlığı’nın doğrudan HMRC kayıtlarından temin ettiği veriler üzerinden otomatik biçimde doğrulanan “standart yol” aracılığıyla bu sponsorluğa hak kazanır. Ancak şirketin aşağıdaki iki koşulu birlikte karşılaması gerekir:
Pratikte Karşılaşılan Engel: “10 çalışan” eşiği en sık takılınan noktadır. Bu sayı PAYE (Pay As You Earn – Kazandıkça Öde) verilerinden doğrulanır. Yükleniciler, danışmanlar ve bordro dışı personel bu hesaba dahil edilmez. Başvurudan önce HMRC’ye yapılan geçmiş RTI (Real Time Information) bildirimlerinin titiz bir şekilde incelenmesini şiddetle öneririz.
Hızla büyüyen ancak henüz üç yıllık HMRC veri geçmişine sahip olmayan daha yeni şirketler için alternatif bir yol mevcuttur. Envestors Limited veya UK Endorsing Services gibi İçişleri Bakanlığı onaylı bir kuruluştan onay (endorsement) başvurusu yapılabilir.
Bu süreçte başarılı olmak için onaylayan kurumu (Endorsing Body) işletmenizin finansal istikrara sahip olduğuna, yüksek nitelikli pozisyonlar için gerekli maaşları ödeyecek mali kapasitesinin bulunduğuna ve dört yıl içinde yıllık %20 büyüme tanımını karşılayabileceğine ikna etmeniz gerekir.
Scale-up rotası yalnızca yüksek nitelikli bireyler için tasarlanmıştır. Pozisyon, mezuniyet düzeyi olan RQF Seviye 6 veya üzerinde olmalıdır. Bu seviye, Nitelikli Çalışan rotasının 2020-2025 döneminde kabul ettiği RQF Seviye 3’ten belirgin biçimde yüksektir. Sonuç olarak bu rota genel olarak mühendisler, mimarlar, bilim insanları ve üst düzey yöneticiler gibi rollerle sınırlıdır.
Bu rotada maaş eşikleri son derece sıkı biçimde uygulanır. Uygunluk için adayın maaşının aşağıdaki üç ölçütün tamamını karşılaması gerekir:
Önemli Uyum Uyarısı: Bu eşiklere yalnızca garantili temel brüt ücret sayılır. Ödenekler, garantili ikramiyeler veya ayni yardımlar bu hesaba dahil edilemez. Örneğin temel maaş 35.000 £ ve garantili ikramiye 5.000 £ ise, toplam 40.000 £’a ulaşsa bile başvuru büyük olasılıkla reddedilecektir.
Hâlihazırda başvuru sahiplerinin CEFR B1 seviyesinde İngilizce yeterliliği kanıtlaması gerekmektedir. Ancak İçişleri Bakanlığı, 8 Ocak 2026 itibarıyla yeni başvuru sahipleri için bu şartı B2 (Üst-Orta) seviyesine yükseltmiştir. 2026 başında işe alım planlıyorsanız, adaylarınızı bu daha yüksek standarda şimdiden hazırlamaları konusunda bilgilendirmeniz büyük önem taşır.
Scale-up vizesi sahiplerine sunduğumuz en kritik danışmanlık, kazanç yapısına ilişkindir.
İlk 2 yılın ardından çalışanlar vizelerini 3 yıl daha uzatabilirler. Bu uzatma “sponsorsuz” bir başvurudur; yani herhangi bir iş teklifi şartı aranmaz. Bununla birlikte, ilk vize süreniz boyunca yeterli kazancı elde ettiğinizi belgelemeniz gerekir.
Kural: İngiltere’de bulunduğunuz sürenin en az %50’si boyunca (örneğin 24 ayın en az 12 ayında) asgari 39.100 £ (veya ilk sponsorluk sırasında geçerli olan eşik) tutarında PAYE kazancı elde ettiğinizi göstermeniz gerekir.
Kritik Uyarı: “Yalnızca PAYE” Tuzağı
Göçmenlik Kuralları, yalnızca PAYE gelirinin kabul edildiğini açıkça belirtir:
• Temettüler (dividends) sayılmaz.
• Serbest meslek geliri sayılmaz.
• Yurt dışı geliri sayılmaz.
Bu tuzak, Scale-up vizesi tercih eden pek çok BT yüklenicisini ve bağımsız danışmanı doğrudan etkiler. Genellikle bu kişiler 6 ayın ardından sponsor işverenlerinden ayrılır ve vergi optimizasyonu amacıyla kendilerine düşük maaş + temettü yapısı üzerinden ödeme yaparlar. Bu durumda uzatma şartını karşılayamazsınız ve İngiltere’den ayrılmak zorunda kalma riskiyle karşılaşırsınız.
Müvekkillerimiz sıkça hangi rotanın kendileri için daha avantajlı olduğunu sormaktadır. Yanıt, önceliklerinize ve stratejinize bağlıdır.
| Özellik | Nitelikli Çalışan Vizesi | Büyüyen İşletme (Scale-up) Vizesi |
|---|---|---|
| İşveren Maliyeti | Yüksek. İşverenler Göçmenlik Becerileri Ücreti (ISC) öder. | Düşük. Scale-up sponsorları ISC’den muaftır. |
| Kontrol | Yüksek. Çalışan 5 yıla kadar işverene bağlıdır. | Sınırlı. Çalışan 6 ay sonra ayrılmakta serbesttir. |
| Esneklik | Düşük. İş değiştirmek yeni vize başvurusu gerektirir. | Yüksek. 6 ay sonra iş değiştirmek için vize güncellemesi gerekmez. |
| Beceri Düzeyi | RQF Seviye 6 (Temmuz 2025 itibarıyla) | RQF Seviye 6 (başlangıçtan beri) |
Temel Fayda: ISC Muafiyeti: Göçmenlik Becerileri Ücreti’nden muafiyet ciddi bir maliyet avantajı sağlar. Büyük şirketler için ISC, Aralık 2025 ortası itibarıyla yıllık 1.320 £’a yükselecektir. Nitelikli Çalışan vizesi yerine Scale-up vizesiyle 10 kişi istihdam eden bir işletme, 5 yıl boyunca yalnızca devlet ücretlerinden 60.000 £’un üzerinde tasarruf edebilir.
Scale-up rotası, vize sahiplerini 5 yıl sonunda yerleşim hakkına taşır. ILR’ye hak kazanabilmek için başvuranın aşağıdaki şartları karşılaması gerekir:
Yerleşim için özel bir kazanç kuralı daha vardır: başvurudan hemen önceki 3 yılın en az 24 ayında, PAYE yoluyla gerekli maaş eşiğini (örneğin 39.100 £) kazandığınızı belgelemeniz gerekir.
Scale-up vizesi güçlü bir araçtır; ancak başarılı kullanımı titiz bir yönlendirme gerektirir. Sponsor lisansı için yapılan otomatik kontroller katıdır ve bireyler açısından kazanç kuralları affetmez bir yapıya sahiptir.
Av. Dr. Ergül Çeliksoy ile Scale-up vizesi stratejinizi görüşmek üzere bugün iletişime geçebilirsiniz.
Sorumluluk Reddi: Bu metinde yer alan bilgiler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. İngiltere göçmenlik kuralları sık sık güncellenebilmektedir. Kendi durumunuza özel hukuki danışmanlık için lütfen Av. Dr. Ergül Çeliksoy ile iletişime geçiniz.
Evet. Scale-up vizesinin en güçlü yanı budur. İlk 6 aylık sponsorlu dönemi tamamladıktan sonra artık o işverene bağlı değilsiniz. Başka bir şirkette çalışabilir, farklı bir sektöre geçiş yapabilir veya serbest meslek faaliyeti yürütebilirsiniz — bunların hiçbiri için vizede güncelleme yapmanız ya da İçişleri Bakanlığı'nı bilgilendirmeniz gerekmez. Ancak dikkat edilmesi gereken kritik husus şudur: vize uzatma başvurusunda yalnızca PAYE geliri sayılır. Bu nedenle serbest mesleğe geçerseniz ve kendinize yalnızca temettü öderseniz uzatma şartını karşılayamazsınız.
Bu, Scale-up vize sahiplerinin en sık düştüğü tuzaktır. Vize uzatma ve yerleşim başvurularında yalnızca İngiltere PAYE sistemi üzerinden alınan maaş geliri kabul edilir. Temettüler, serbest meslek geliri ve yurt dışı kazançlar sayılmaz. Pek çok BT yüklenicisi ve danışman, vergi avantajı için kendine düşük maaş + yüksek temettü yapısı üzerinden ödeme yapar; ancak bu durumda uzatma eşiğini (39.100 £) karşılayamaz ve İngiltere'den ayrılmak zorunda kalır. Korunmanın yolu basittir: PAYE üzerinden kendinize en az 39.100 £ brüt yıllık maaş ödenmesini sağlayın. Vergi planlamasını göçmenlik gereksinimlerinden ayrı tutmayın; ikisini birlikte düşünün.
Hayır, büyük olasılıkla başvuramazsınız. "10 çalışan" eşiği HMRC PAYE verileri üzerinden doğrulanır ve İçişleri Bakanlığı bu doğrulamayı otomatik biçimde yapar. Yalnızca şirketinizin bordrosunda resmi olarak PAYE ile çalışan kişiler sayılır. Bağımsız yükleniciler, fatura kesen danışmanlar, bordro dışı personel veya başka bir şirketin bordrosunda kayıtlı olmakla birlikte sizin için çalışan kişiler bu sayıya dahil edilmez. Başvurmadan önce HMRC'ye yapılan geçmiş RTI (Real Time Information) gönderimlerinin titiz bir denetimiyle fiili PAYE sayınızı doğrulamanız gerekir.
Evet, ancak yalnızca 6 aylık sponsorlu dönemi tamamladıktan sonra. Bu süre zarfında sponsor işvereniniz için çalışmak zorundasınız. 6 ayın ardından ise serbest meslek dahil istediğiniz biçimde çalışabilirsiniz. Ancak burada "Yalnızca PAYE" tuzağına dikkat etmelisiniz: serbest meslek faaliyetinizden elde ettiğiniz gelir temettü veya kâr payı olarak alınıyorsa uzatma ve yerleşim başvurularında sayılmaz. Kendi limited şirketinizi kurup kendinize PAYE üzerinden en az 39.100 £ maaş ödenmesi mümkündür; bu yapı doğru kurgulandığında hem vergi planlaması hem de göçmenlik uyumu açısından işlevseldir.
İşverenler açısından en büyük fark maliyet ve yükümlülük yapısındadır. Scale-up sponsorları Göçmenlik Becerileri Ücreti'nden (ISC) tamamen muaftır; Nitelikli Çalışan vizesinde ise büyük şirketler çalışan başına yıllık 1.320 £ (Aralık 2025 sonrası) öder. 10 kişilik bir kadro için 5 yılda bu fark 60.000 £'u aşar. Bireyler açısından ise en kritik fark esnekliktir: Scale-up vizesinde 6 aydan sonra başka işverene geçmek veya serbest çalışmak için vize güncellemesine gerek yokken, Nitelikli Çalışan vizesinde her iş değişikliğinde yeni bir CoS ve yeni bir vize başvurusu zorunludur.
Hayır. Scale-up vizesinin uzatma başvurusu tamamen "sponsorsuz" bir başvurudur; herhangi bir iş teklifi veya sponsorluk şartı aranmaz. Kanıtlamanız gereken tek şey, İngiltere'de bulunduğunuz sürenin en az %50'si boyunca PAYE üzerinden asgari 39.100 £ (veya ilk sponsorluk sırasındaki geçerli eşik) kazandığınızdır. Bu kuralı karşılıyorsanız, uzatma başvurusu sırasında çalışıp çalışmadığınız veya hangi işverende olduğunuz önemsizdir.
Bu yol, Standart Yol için gerekli olan 3 yıllık HMRC veri geçmişine henüz sahip olmayan ancak hızla büyüyen genç şirketler için tasarlanmıştır. Envestors Limited veya UK Endorsing Services gibi İçişleri Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş bir onaylayan kuruma başvurur ve işletmenizin mali istikrarını, yüksek nitelikli maaşları karşılayabileceğini ve dört yıl içinde yıllık %20 büyüme potansiyeline sahip olduğunu onaylayan kuruma kanıtlarsınız. Onay alındıktan sonra Scale-up Sponsor Lisansı başvurusunu yapabilirsiniz.
Bu, başvuru tarihinize bağlıdır. 8 Ocak 2026 öncesinde vize başvurusunu tamamlarsanız mevcut B1 standardı geçerlidir. Başvurunuzu 8 Ocak 2026 veya sonrasında yaparsanız B2 (Üst-Orta) seviyesinde İngilizce yeterliliği kanıtlamanız gerekir. B2, B1'den kayda değer biçimde daha yüksektir; IELTS'te kabaca 5.5-6.0 bandına denk gelir (B1 genellikle 4.0-4.5 civarıdır). 2026 başında başvurmayı planlıyorsanız, mümkünse tarihten önce başvuruyu tamamlamak veya en azından B2 sınavına şimdiden hazırlanmak stratejik olarak doğru bir yaklaşımdır.
Evet, Scale-up rotası yerleşime (ILR) giden doğrudan bir yol sunar. İngiltere'de 5 yıllık kesintisiz yasal ikameti tamamladığınızda (diğer uygun vize süreleriyle birleştirilebilir), "Life in the UK" testini geçtiğinizde ve başvuru tarihinde kazanç şartını karşıladığınızda ILR'ye başvurma hakkı kazanırsınız. ILR için özel bir kazanç kuralı daha vardır: başvurudan hemen önceki 3 yılın en az 24 ayında PAYE üzerinden gerekli maaş eşiğini (39.100 £) kazanmış olmanız gerekir. ILR aldıktan 12 ay sonra ise İngiliz vatandaşlığına başvurabilirsiniz.
Doğrudan etkiler. Uzatma başvurusunda İngiltere'de bulunduğunuz sürenin en az yarısında PAYE üzerinden asgari 39.100 £ kazandığınızı belgelemeniz gerekir. Eğer yeni işverenimdeki maaşınız bu eşiğin altına düşmüşse — örneğin ilk 6 ayda 42.000 £ kazanıp sonraki 18 ayda 30.000 £'a gerilerse — 24 aylık sürenin %50'sini karşılayamama riskiniz oluşur. İş değiştirirken yalnızca kariyer değil, göçmenlik uyumu da dikkate alınmalıdır. Maaş düşüşünün uzatma üzerindeki etkisini önceden hesaplamak için profesyonel danışmanlık almanız önerilir.
Avukat Ergül Çeliksoy, Solicitors Regulation Authority (SRA No: 8012472) tarafından yetkilendirilmiş ve denetlenmektedir.
© 2026 Avukat Ergül Çeliksoy. Design with ❤️ by Mayfair Digital Agency.
